Η Εφορεία Αρχαιοτήτων Κεφαλληνίας και Ιθάκης γνωστοποίησε χθες στην «Κ» ότι έχει ήδη δρομολογηθεί από το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο η εξέταση των μελετών ανάδειξης και προστασίας του αρχαιολογικού χώρου Αγίου Αθανασίου – Σχολής Ομήρου, που εκπόνησε η εφορεία, προκειμένου να ωριμάσει η υλοποίηση του έργου στη βορειοδυτική Ιθάκη.
Η ενημέρωση προέκυψε μετά τη δημοσιοποίηση εκτενούς ρεπορτάζ που πραγματοποίησε η «Κ» στον εν λόγω χώρο και ευρύτερα στην Ιθάκη την προηγούμενη εβδομάδα και δημοσιεύθηκε στο φύλλο της περασμένης Κυριακής (6/09/2026).
Παρότι είχαν διεξαχθεί και παλαιότερα ανασκαφές, όπως από τον Βίλχελμ Φόλγκραφ στις αρχές του 20ού αιώνα, η μεγάλη ανασκαφή στη Σχολή Ομήρου από το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων υπό την αείμνηστη καθηγήτρια Λίτσα Κοντορλή και τον ομότιμο καθηγητή Θανάση Παπαδόπουλο διήρκεσε από το 1994 μέχρι το 2011. Εκείνοι είχαν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι στη συγκεκριμένη θέση βρισκόταν το ανάκτορο του Οδυσσέα. Μεταγενέστερες έρευνες του υλικού οδηγούν τους αρχαιολόγους στο συμπέρασμα πως εκεί βρισκόταν το Οδύσσειον, ο χώρος όπου λατρευόταν ο ήρωας και βασιλιάς της Ιθάκης.
Ο πλανήτης θαυμάζει αυτό που η Ελλάδα έχει εγκαταλείψει
Σύμφωνα με την εφορεία, το υπουργείο Πολιτισμού διέκοψε τη διεξαγωγή της έρευνας το 2011, «επειδή δεν τηρήθηκαν οι όροι των εγκριτικών αποφάσεων, μεταξύ των οποίων η καταγραφή και η μελέτη του υλικού, και η συντήρηση και ανάδειξη των αρχιτεκτονικών καταλοίπων». Το 2017, εξηγεί η εφορεία, το υπουργείο Πολιτισμού, ο Δήμος Ιθάκης, το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων και η Περιφέρεια Ιονίων Νήσων συνήψαν Προγραμματική Σύμβαση Πολιτισμικής Ανάπτυξης που τροποποιήθηκε το 2020. «Με χρηματοδότηση του Δήμου Ιθάκης πραγματοποιήθηκαν αεροφωτογράφιση του χώρου πριν από την έναρξη των εργασιών, περίφραξη της απαλλοτριωμένης έκτασης, εντός της οποίας εκτείνονται τα αρχαία κατάλοιπα, αποψιλώσεις, καθαρισμός και απομάκρυνση των προϊόντων της ανασκαφικής έρευνας του πανεπιστημίου, τα οποία είχαν συσσωρευθεί στον χώρο».
Από το 2018, το επιστημονικό έργο της συνολικής διαχείρισης, ταξινόμησης, καταγραφής και περαιτέρω τεκμηρίωσης του κεραμικού και άλλου αρχαιολογικού υλικού από την παραπάνω ανασκαφή, ως υπεύθυνος από πλευράς του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, έχει αναλάβει ο Γιάννης Λώλος και η ομάδα του. Στο πλαίσιο του έργου τους, πέρυσι εντόπισαν τρία σημαντικά κεραμικά ευρήματα – «τις πολύτιμες "οδυσσειακές" επιγραφές, έπειτα από ενδελεχή εξέταση 52.000 και πλέον θραυσμάτων κεραμίδων στέγης», δήλωσε στην «Κ» ο κ. Λώλος την προηγούμενη Κυριακή.
«Το υπουργείο Πολιτισμού, διά της αρμόδιας Εφορείας Αρχαιοτήτων Κεφαλληνίας και Ιθάκης, αποτύπωσε τοπογραφικά και αρχιτεκτονικά το ακίνητο και συνέταξε τη μελέτη απορροής ομβρίων, συντήρησης και στερέωσης των οικοδομικών λειψάνων, καθώς και την αρχιτεκτονική μελέτη ανάδειξης του χώρου», αναφέρει η Εφορεία Κεφαλληνίας.
Κατά την επίσκεψή της στον αρχαιολογικό χώρο, η «Κ» διαπίστωσε, και κατέγραψε αναλόγως, την εγκατάλειψή του, όπως και την σε ορισμένα σημεία δυσμενή κατάσταση του περιβάλλοντος χώρου.